Νιτρορύπανση

Νιτρορύπανση είναι η ρύπανση των υδάτων από νιτρικά άλατα που χρησιμοποιούνται κατά κύριο λόγο στην γεωργία. Προκαλούν ευτροφισμό στα γλυκά νερά και το θαλάσσιο περιβάλλον, με αποτέλεσμα να επιβαρύνονται τα υδάτινα οικοσυστήματα και να δυσχεραίνεται η επιβίωση και αναπαραγωγή των περισσοτέρων μορφών ζωής που αναπτύσσονται σε αυτά. Παράλληλα το πόσιμο νερό καθίσταται ακατάλληλο για χρήση και απαιτείται ο καθαρισμός του που αποτελεί μια δαπανηρή διαδικασία.

Η προστασία των νερών και του περιβάλλοντος από τη Νιτρορύπανση αποτελεί υποχρέωση που πηγάζει από το νόμο (106 (1) / 2002), Περί Ελέγχου της Ρύπανσης των Νερών.

Έκπλυση νιτρικών από τα εδάφη, το ΝΟ3- Ν ιόν

Τα νιτρικά άλατα βρίσκονται κυρίως στα λιπάσματα, τις κοπριές, τις κομπόστες και σε άλλες οργανικές ουσίες που χρησιμοποιούνται ή προκύπτουν από την γεωργική δραστηριότητα.

Τα νιτρικά ιόντα είναι πολύ ευκίνητα στο νερό σε αντίθεση με τα ιόντα του Φωσφόρου και του Καλίου και καταλήγουν στα υπόγεια ύδατα μολύνοντάς τα και καθιστώντας τα ακατάλληλα για ύδρευση. Ειδικά όταν τα νιτρικά υπερβούν το όριο των 50 mgr/lt μπορεί να προκαλέσουν προβλήματα υγείας και πρέπει να αποκλείεται η χρήση του νερού ως πόσιμου.

Σε επικλινείς περιοχές, με εδάφη μικρής διηθητικότητας, τα νιτρικά παρασύρονται από τα επιφανειακά νερά και καταλήγουν στις λίμνες ή στην θάλασσα προκαλώντας τον ευτροφισμό των υδάτινων οικοσυστημάτων.

Κατάσταση νιτρορύπανσης στην Ελλάδα

Στην Ελλάδα, όλοι οι μελετηθέντες κόλποι (Σαρωνικός, Θερμαϊκός, Παγασητικός, Αμβρακικός, Ν. Ευβοϊκός) παρουσιάζουν σοβαρά προβλήματα ευτροφισμού.

Η τελευταία Κοινή Υπουργική Απόφαση (ΦΕΚ 983/23-4-2013), ορίζει τη διεύρυνση του καταλόγου των ζωνών που είναι ευπρόσβλητες στην Νιτρορύπανση.

Διαχείριση λιπασμάτων, αμμωνιακό – νιτρικό άζωτο

Η σωστή διαχείρηση των λιπασμάτων και η αειφόρος ανάπτυξη της γεωργίας, προϋποθέτουν την περιβαλλοντική ευθύνη των βιομηχανιών και των χρηστών και τη διαρκή μέριμνα για ελαχιστοποίηση πιθανών παρενεργειών που μπορεί να προκύψουν από την χρήση τους. Αυτό είναι εφικτό με σωστό προγραμματισμό και πρόβλεψη, ώστε οι εισροές του προστιθέμενου Αζώτου στην γεωργία να βρίσκονται σε ισορροπία με τις απαιτήσεις των καλλιεργειών και να αποφεύγεται η επιφανειακή απορροή και η υπόγεια έκπλυση του προς τα υπόγεια ύδατα.

Κατά τη σπορά, το γυμνό έδαφος εκλύει περισσότερο Νιτρικό Άζωτο, λόγω του ότι δεν υπάρχει πρόσληψη από τις ρίζες, ενώ στα αρχικά στάδια ανάπτυξης των φυτών οι απαιτήσεις τους σε Άζωτο είναι πολύ μικρές ως ελάχιστες.

Γι' αυτό κατά την βασική λίπανση των καλλιεργειών πρέπει να επιλέγονται μορφές Αζώτου που αφομοιώνονται σταδιακά από τα φυτά και συγκρατούνται για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα στο έδαφος και όχι άμεσες και γρήγορα εκπλυνόμενες όπως τα Νιτρικά.

Το Νιτρικό Άζωτο από την στιγμή που θα ενσωματωθεί στο έδαφος είναι διαθέσιμο για τα φυτά το πολύ έως 10 ημέρες. Η διάρκεια παραμονής του στη ζώνη των ριζών, εξαρτάται κυρίως από τις βροχοπτώσεις και την άρδευση της καλλιέργειας. Όσο υψηλότερες είναι οι βροχοπτώσεις και μεγαλύτερη η ποσότητα άρδευσης, τόσο περισσότερο μειώνεται η διάρκεια διαθεσιμότητας του Νιτρικού Αζώτου για τα φυτά και αυξάνεται η απορροή του προς τα υπόγεια ύδατα.

Άλλοι παράγοντες όπως η θερμοκρασία και ο τύπος του εδάφους επηρεάζουν την έκπλυση των Νιτρικών, με τις υψηλές θερμοκρασίες και τα αμμώδη εδάφη να διευκολύνουν την απορροή τους προς τον υδροφόρο ορίζοντα.

Πολλαπλές μελέτες δείχνουν ότι το περιεχόμενο Νιτρικό Άζωτο των λιπασμάτων υπόκειται σε αυξημένες απώλειες και συμμετέχει σε σημαντικό βαθμό στην νιτρορύπανση των υδάτινων οικοσυστημάτων.

Λιπάσματα σταθεροποιημένου αζώτου

Κυριότερο χαρακτηριστικό αυτής της κατηγορίας λιπασμάτων είναι η παράταση της παραμονής του εφαρμοζόμενου Αζώτου στο έδαφος και η μείωση της απορροής του προς τα βαθύτερα στρώματα του εδάφους, με σημαντικά αγρονομικά και περιβαλλοντικά οφέλη.

Τα Σταθεροποιημένα λιπάσματα, μειώνουν σημαντικά τις απώλειες του Αζώτου, αυξάνουν την εκμετάλλευσή του από τα φυτά, ελαχιστοποιούν την έκπλυσή του στα υπόγεια νερά και αποτρέπουν την μόλυνση του υδροφόρου ορίζοντα και των λεκανών απορροής.

Η σταθεροποίηση του Αζώτου στο έδαφος, επιτυγχάνεται με την ενσωμάτωση, κατά τη διαδικασία της παραγωγής, ειδικών Επιβραδυντών Νιτροποίησης τόσο στα αζωτούχα όσο και στα σύνθετα λιπάσματα.

Οι Επιβραδυντές Νιτροποίησης είναι οργανικά μόρια ενζυματικής δράσης, που επιβραδύνουν τη διαδικασία της Νιτροποίησης, μειώνουν την ταχύτητα διάσπασης του Αζώτου, αποτρέποντας τη γρήγορη μετατροπή της αμμωνιακής μορφής σε νιτρική και παρεμποδίζοντας την έκπλυσή του έξω από την ζώνη των ριζών.

NutrActive®

Ένας από τους πιο γνωστούς Επιβραδυντές νιτροποίησης, είναι η ΔΙΚΥΑΝΟΔΙΑΜΙΔΗ (Dicyandiamide – DCD) η οποία εμπεριέχεται στα λιπάσματα Σταθεροποιημένου Αζώτου της ΕΛΛΑΓΡΟΛΙΠ με το εμπορικό όνομα NutrActive®.

Τα λιπάσματα NutrActive® μέσω του επιβραδυντή νιτροποίησης DCD, σταθεροποιούν το Αμμωνιακό Άζωτο που περιέχουν, το προστατεύουν από την μικροβιακή οξείδωση, και παρατείνουν τον χρόνο παραμονής του στο έδαφος για 6 έως 10 εβδομάδες.

Επιβραδύνοντας το ρυθμό μετατροπής του Αμμωνιακού Αζώτου που σε Νιτρικό, ρυθμίζουν την παροχή Αζώτου με βάση τις ανάγκες των φυτών, ελαχιστοποιούν τις απώλειες από έκπλυση και εξαέρωση και μεγιστοποιούν την αποτελεσματικότητα της λίπανσης.

Έχοντας ιδανική αναλογία μεταξύ «σταθεροποιημένου» Αμμωνιακού και Νιτρικού Αζώτου, τα λιπάσματα NutrActive®, καλύπτουν πλήρως τόσο τις βραχυπρόθεσμες όσο και τις μακροπρόθεσμες ανάγκες των φυτών. Επιτυγχάνουν με αυτό τον τρόπο την παρατεταμένη θρέψη της καλλιέργειας με τις δύο μορφές Αζώτου και την προστασία των υπόγειων και επιφανειακών υδάτων από τον κίνδυνο νιτρορύπανσης.

λιπάσματα NutrActive

Περισσότερες πληροφορίες για τα προϊόντα NutrActive®